Drukuj
Odsłony: 6577

 

01-09-1908 r. – urodził się Romuald Warakomski ps. „Hilary”

W grudniu 1939 r. wstąpił do AK. Od 1945 r. przebywał w Warszawie. W marcu 1947 r. zwolniony z działalności konspiracyjnej. W kwietniu wstąpił do karmelitów bosych w Czarnej. 28.06.1953 r. przyjął święcenia kapłańskie. Inwigilowany przez tajnych współpracowników – braci zakonnych. Latem 1958 r. ujawnił go agent, były działacz Okręgu Wileńskiego AK. Wskutek pracy operacyjnej UB zrezygnował z życia zakonnego. Zmarł 20.06.1986 r.

01-09-1916 r. – urodził się Wiktor Stryjewski ps. „Cacko”.

Uczestnik kampanii wrześniowej 1939 r. W czasie okupacji niemieckiej żołnierz AK. Po wkroczeniu Sowietów pozostał w konspiracji. Uczestniczył w wielu akcjach przeciwko UB, MO i członkom PPR. Aresztowany 08.02.1949 r. 3.08.1950 r. został skazany na 38-krotną karę śmierci. Wyrok wykonano 18.01.1951 r.

001/2-09-1942 r. – do Polski zrzucony został Bolesław Jabłoński ps. „Kalia”

Urodził się 06.10.1909 r. W 1940 r. przebywał we francuskim obozie wojskowym gen. S. Maczka. Brał udział w bitwie o Narwik. Jako cichociemny został zrzucony do Polski. Od 1943 r. szef wywiadu Okręgu Łódzkiego AK „Barka”. Aresztowany w lutym 1945 r. przez sowiecki kontrwywiad. Zwolniony w listopadzie. Aresztowany ponownie w styczniu 1949 r. Skazany na 9 lat więzienia w 1950 r. Zwolniony na mocy amnestii 30.01.1956 r. Zmarł 12.03.1982 r. Odznaczony Orderem Wojennym Virtuti Militari kl. V i trzykrotnie Krzyżem Walecznych.

02-09-1945 r. - płk Jak Rzepecki ps. „Prezes” utworzył Zrzeszenie Wolność i Niezawisłość

Urodzony 29.01.1899 r., w maju 1926 r. walczył przeciw zamachowi Józefa Piłsudskiego. Kampanię wrześniową 1939 r. przeszedł w składzie Armii „Kraków”. Od października 1939 r. w Służbie Zwycięstwu Polski, Związku Walki Zbrojnej i Armii Krajowej. Po Powstaniu Warszawskim w obozie jenieckim. Aresztowany 5.11.1945 r. W 1947 r. skazany na 8 lat więzienia; na mocy amnestii zwolniony. Ponownie aresztowany od 1949 do 1954 r. Zmarł 28.04.1983 r. w Warszawie

02-09-1967 r. – zmarł Jan Władyka ps. „Adaś”

Urodził się w 1896 r. Od 1919 r. saper w Wojsku Polskim. 21.10.1939 r. wzięty do niewoli niemieckiej. Uciekł w lutym 1941 r. Wstąpił do ZWZ. Od sierpnia 1944 r. zastępca komendanta Obszaru Lwowskiego „Nie”. Był ostatnim komendantem tej organizacji we Lwowie. Przeniósł się do Polski. Współpracował z WiN. W październiku 1948 r. aresztowany przez UB. W 1950 r. skazany na 15 lat więzienia. Zwolniony w 1954 r. z powodu złego stanu zdrowia. Odznaczony Krzyżem Virtuti Militari IV i V kl., trzykrotnie Krzyżem Walecznych, Srebrnym i Złotym Krzyżem Zasługi, Srebrnym Krzyżem zZasługi z Mieczami i francuską Legią Honorową.

03-09-1949 r. – na karę śmierci skazany został ppor. Witold Milwid ps. „T-5

Urodził się 18.12.1915 r. w Dniepropietrowsku na Ukrainie. Od 1942 r. związany z AK na Wileńszczyźnie. Członek oddziału specjalnego, wykonującego egzekucje na kolaborantach niemieckich na podstawie wyroków Wojskowego Sądu Specjalnego. Od maja 1945 r. w swoim mieszkaniu w Bydgoszczy organizował tajne narady Ośrodka Mobilizacyjnego Okręgu Wileńskiego AK. Aresztowany przez UB wraz z żoną 20 lipca 1948 r. Skazany na śmierć, Bierut nie udzielił mu prawa łaski. 12.11.1949 r. zamordowany w więzieniu przy Wałach Jagiellońskich w Bydgoszczy. W 1991 r. pośmiertnie odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski.

03/04-09-1942 r. – jako cichociemny do kraju zrzucony został płk Stanisław Sędziak ps. „Warta”

Urodził się 07.09.1913 r. Brał udział w kampanii wrześniowej 1939 r. Walczył na Lubelszczyźnie. Na początku 1940 r. przedostał się do Francji. Po jej klęsce w Wielkiej Brytanii. Cichociemny, zrzucony do kraju. Od sierpnia 1945 r. komendant Okręgu Białystok Obywatelskiej Armii Krajowej. Aresztowany 04.01.1947 r. Skazany na śmierć 27.12.1947 r. Na mocy amnestii karę zamieniono na dożywocie. Wyszedł na wolność 29.04.1957 r. Odznaczony Krzyżem Walecznych i Orderem Virtuti Militari. Zmarł 2.08.1978 r.

04-09-1913 r. – urodził się ppor. Stanisław Wencel ps. „Twardy”

Brał udział w wojnie obronnej 1939 r. W lutym 1943 r., zagrożony aresztowaniem, uciekł do Sosnowca. Utworzył grupę likwidacyjną niemieckich konfidentów. W maju 1943 r. wcielił się z oddziałem do AK. 07.11.1944 r. dowodził akcją na Juliana Schuberta – zastępcę komendanta hitlerowskiej żandarmerii. Za tę akcję został odznaczony Krzyżem Virtuti Militari V kl. 17.01.1945 r. wszedł w kontakt z Sowietami i złożył broń. Zagrożony aresztowaniem ukrywał się. Wrócił do lasu, gdzie utworzył oddział. Ujawnił się po zatrzymaniu matki. Aresztowany i więziony do października 1946 r. Zmarł 29.12.1967 r.

04-09-1918 r. - urodził się Antoni Żubryd ps. „Zuch”

We wrześniu 1939 r. walczył w obronie Warszawy. W 1940 r. pod presją NKWD podjął współpracę z sowieckim wywiadem. W listopadzie 1941 r. został aresztowany przez gestapo, a w 1943 r. skazany na karę śmierci. Uciekł z transportu na egzekucję. W kwietniu 1944 r. pracował jako oficer śledczy w PUBP. Współpracował z antykomunistycznym podziemiem. W czerwcu 1945 r., zagrożony aresztowaniem, uciekł do lasu, gdzie zorganizował oddział partyzancki. Jesienią przejął dowództwo nad większością oddziału. Podlegał pod NSZ. 24.10.1946 r. wraz z ciężarną żoną został zamordowany przez konfidenta UB.

04-09-1946 r. – zamordowany został Ludwik Krawiś ps. „Tygrys”

Urodził się 27.03.1924 r. W czasie okupacji pracował jako robotnik w niemieckim majątku. W 1944 r. powołany do niemieckiego wojska we Francji. Po wojnie powrócił do rodziców. 20.06.1946 r. wstąpił do AK. Brał udział w wielu akcjach. Aresztowany 21.07.1946 r. w Witrogoszczy, podczas obławy UB-MO. Skazany wraz z 12 innymi członkami oddziału (w tym z bratem) na śmierć 24.08.1946 r. Rozstrzelany. Bierut, po prośbie matki, ułaskawił młodszego brata Franciszka – skazany na 15 lat więzienia.

06-09-1909 r. - w Jeziornej urodził się Bolesław Tomaszewski ps. „Ostroga”

Walczył nad Narwią i Bugiem. Związany z konspiracją lwowską. Intensywnie poszukiwany przez sowieckie służby specjalne, musiał opuścić Lwów. W sierpniu 1945 r. wyjechał do Krakowa, skąd został skierowany na Dolny Śląsk do dalszej pracy konspiracyjnej. Ujęty 8 czerwca 1946 r. w wyniku zeznań zatrzymanego kilka dni wcześniej kierownika Rejonu III. Przez krótki czas przebywał w PUBP w Jeleniej Górze, skąd został przetransportowany do Wydziału Śledczego WUBP we Wrocławiu. 4 stycznia 1947 r. został skazany przez WSR we Wrocławiu na karę śmierci. 25 lutego Bierut zamienił karę śmierci na 15 lat pozbawienia wolności. Zwolniony 7 maja 1956 r. Zmarł 1.08.1985

06-09-1946 r. – na śmierć skazany został Tadeusz Stankiewicz ps. „Ćwiek”

Urodził się 15.01.1927 r. Od 1943 r. żołnierz oddziału AK na Wileńszczyźnie. Po wkroczeniu wojsk sowieckich na Kresy aresztowany i wysłany do Kaługi. W lutym 1945 r. wrócił do Wilna, po czym wyjechał na Pomorze. W październiku 1945 r. wrócił do konspiracji. Zagrożony aresztowaniem przeniósł się do Bydgoszczy. Aresztowany 21.03.1946 r. Skazany na karę śmierci. Bierut nie skorzystał z prawa łaski. Zamordowany 28.11.1946 r.

08-09-1901 r. – urodził się ppłk Rudolf Majewski ps. „Roman”

Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej i wojny obronnej 1939 r. Podczas okupacji działacz konspiracji. 10.11.1942 r. aresztowany przez Niemców, zwolniony z więzienia. W 1943 r. ukrywał się w Warszawie. Przeniesiony do Okręgu Łódź. Dowodził i uczestniczył w wielu akcjach. Ujawnił się w październiku 1945 r. Aresztowany 9.11.1946 r. Skazany na 7 lat więzienia. Na mocy amnestii karę złagodzono do 3,5 roku. Zamordowany w niewyjaśnionych okolicznościach 5.01.1949 r.

08-09-1907 r. – urodził się Marian Jędrzejewski ps. „Adamski”

Uczestniczył w kampanii wrześniowej 1939 r. Od 1940 r. w ZWZ-AK Lwów. Po akcji „Burza” pozostał w podziemiu. Opuścił Lwów jako jeden z ostatnich oficerów. Po przybyciu do Polski podjął działalność konspiracyjną w WiN. Ujawnił się w sierpniu 1946 r. Został aresztowany w marcu 1948 r. w Zakopanem. Skazany na trzykrotną karę śmierci, następnie zamienioną na dożywocie. Zwolniony w marcu 1956 r. z trwałym kalectwem. Został uniewinniony i zrehabilitowany w 1962 r. Zmarł w Krakowie 17. 12.1982 r.

08-09-1988 r. – zmarł mjr Jan Szatkowski ps. „Kowal”

Urodził się 23.01.1907 r. Mieszkał w Radomiu i Lublinie. Działał w Katolickim Stowarzyszeniu Młodzieży Akademickiej „Odrodzenie”. Aktywny w harcerstwie i ruchu sokolim. Był dowódcą kompanii zwiadu. We wrześniu 1939 r. został ciężko ranny na Lubelszczyźnie. 29.10.1939 r. został jeńcem wojennym. Komendant Okręgu Lublin WiN. Aresztowany 08.11.1946 r. w Warszawie. Skazany w 1948 r. na karę śmierci, zamienioną na 7 lat więzienia. Wyszedł w 1954 r.

09-09-1945 r. – Stefan Bembiński ps. „Sokół” dowodził akcją rozbicia więzienia w Radomiu

Urodził się w Łagowie 24.07.1917 r. Brał udział w wojnie obronnej we wrześniu 1939 r. Dostał się do niewoli niemieckiej, z której zbiegł. W działalności konspiracyjnej od 1940 r. Był komendantem placówki Związku Walki Zbrojnej w Błotnicy, a od 1943 r. – zastępca szefa Kedywu Inspektoratu Radom AK. Brał udział w akcji „Burza”, dowodząc jedną z kompanii 72 Pułku Piechoty AK. W 1945 r. dowodził największym zgrupowaniem podziemia poakowskiego w powiecie radomskim. Aresztowany przez UB, skazany przez Wojskowy Sąd Okręgowy w Warszawie na karę śmierci, zamienioną potem na 6 lat więzienia. W 1989 r. został senatorem z listy Komitetu Obywatelskiego „Solidarność”. Zmarł 01.01.1998 r. Odznaczony Krzyżem AK, Krzyżem Srebrnym Virtuti Militari i Krzyżem Walecznych

10-09-1947 r. – na trzykrotną karę śmierci skazany został płk Franciszek Niepokólczycki, ps. „Franek”

Urodził się 27.10.1901 r. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Po kapitulacji stolicy w niewoli, skąd wrócił w październiku 1939 r. Oficer dywersji i sabotażu. Od 1942 r. szef Wydziału Saperów KG Związku Walki Zbrojnej. Od stycznia 1943 r. zastępca szefa Kedywu KG AK. W 1943 r. pomagał powstańcom żydowskiego getta. Po kapitulacji Powstania Warszawskiego w niewoli. Od stycznia 1946 r. prezes II ZG WiN. Aresztowany. Odmówił propozycji współpracy z komunistami. W pokazowym procesie skazany na trzykrotną karę śmierci. Wyrok złagodzono na dożywocie, potem na 12 lat więzienia. Zwolniony 22.12.1956 r. Odznaczony dwukrotnie Krzyżem Virtuti Militari V kl. Krzyżem Niepodległości, Krzyżem Walecznych, Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi. Zmarł w Warszawie 11.06.1974 r. Urodził się 27.10.1901 r. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Po kapitulacji stolicy w niewoli, skąd wrócił w październiku 1939 r. Oficer dywersji i sabotażu. Od 1942 r. szef Wydziału Saperów KG Związku Walki Zbrojnej. Od stycznia 1943 r. zastępca szefa Kedywu KG AK. W 1943 r. pomagał powstańcom żydowskiego getta. Po kapitulacji Powstania Warszawskiego w niewoli. Od stycznia 1946 r. prezes II ZG WiN. Aresztowany. Odmówił propozycji współpracy z komunistami. W pokazowym procesie skazany na trzykrotną karę śmierci. Wyrok złagodzono na dożywocie, potem na 12 lat więzienia. Zwolniony 22.12.1956 r. Odznaczony dwukrotnie Krzyżem Virtuti Militari V kl. Krzyżem Niepodległości, Krzyżem Walecznych, Złotym i Srebrnym Krzyżem Zasługi. Zmarł w Warszawie 11.06.1974 r.

11-09-1892 r. – w Warszawie urodził się Wincenty Kowalski”

Bohater kampanii wrześniowej, w latach 1945-1946 r. służył w Polskich Siłach Zbrojnych w Paryżu i Londynie, generał brygady Wojska Polskiego, dyrektor Instytutu Józefa Piłsudzkiego w Ameryce w latach 1956-1963. 19

11-09-1951 r. – na 15 lat więzienia skazany został Zbigniew Rostek ps. „Piotr”

Urodził się 10.01.1930 r. W czasie okupacji niemieckiej na robotach przymusowych w Niemczech. W 1946 r. pracował w oddziale patrolowym w wojsku amerykańskim na terenie Berlina Zachodniego. W styczniu 1947 r., po powrocie do Polski nawiązał kontakt z członkami lokalnego koła PSL. Otrzymane od nich informacje przekazywał osobiście do Berlina. Przywoził ulotki antykomunistyczne z Zachodu. 05.12.1950 r. – aresztowany przez bezpiekę. Skazany na 15 lat więzienia. Później postępowanie wznowiono. 22.01.1952 r. skazany na karę śmierci. Zamordowany 10.03.1952 r. Bierut nie skorzystał z prawa łaski. Do dziś nie został zrehabilitowany.

11-09-1991 r. – zmarł por. Jerzy Jasiński ps. „Zbyszek”

Urodził się 15.12.1914 r. Od 1943 r. służył w AK, został dowódcą plutonu 3 kompanii 77 pp. Od czerwca 1945 r. walczył w szeregach Konspiracyjnego Wojska Polskiego. Aresztowany 1.01.1947 r. Skazany na karę śmierci 17.04.1947 r. Na mocy amnestii wyrok zamieniono na 15 lat więzienia. Zwolniony w sierpniu 1956 r.

12-09-1928 r. – w Głuszczewinie urodziła się Danuta Siedzik ps. „Inka”

12-09-1928 r. – w Głuszczewinie urodziła się Danuta Siedzik ps. „Inka” W grudniu 1943 r. zaprzysiężona w AK. 06.06.1945 r. aresztowana za współpracę z „bandami leśnymi”. Odbita przez patrol V Wileńskiej Brygady AK. Została sanitariuszką. Walczyła w szwadronach por. Jana Mazura „Piasta” i por. Mariana Plucińskiego „Mścisława”. W styczniu 1946 r. została sanitariuszką i łączniczką w szwadronie ppor. Zdzisława Badochy ps. „Żelaznego”. Brała udział w wielu akcjach oddziału, budząc uznanie ofiarnością i poświęceniem. Wysłana do Gdańska przez dowódcę szwadronu por. Olgierda Christę ps. „Leszek”, została aresztowana nocą 19/20.07.1946 r. Podczas ciężkiego przesłuchania nie wydała żadnego ze znanych adresów konspiracyjnych. 03.08.1946 r. w trybie doraźnym odbyła się rozprawa przed Wojskowym Sądem Rejonowym w Gdańsku. Oskarżono ją o mordowanie rannych i nakłanianie do egzekucji. Wyrok śmierci wykonano 28.08.1946 r. Pochowana na gdańskim cmentarzu garnizonowym

012-09-1960 r. - w Londynie zmarł gen. brygady Zygmunt Podhorski

Urodził się 25,05.1891 r. w majątku Popudnia. W czasie kampanii wrześniowej 1939 r. dowodził Suwalską Brygadą Kawalerii, przez wielu historyków jest oceniany jako jeden z najlepszych polskich dowódców kampanii. Cały okres wojny spędził w obozie jenieckim. Pochowano go na cmentarzu Brompton, za zasługi wojskowe na szlaku niepodległości i wojnie obronnej Polski w 1939 r. odznaczono go Krzyżem Złotym i Srebrnym Orderem Wojennym Virtuti Militari, Krzyżem Niepodległości, kilkakrotnie Krzyżem Walecznych, Orderem Polonia Restituta oraz francuską Legią Honorową.

13-09-1857 r. – w Zdroju niedaleko Grodziska Wielkopolskiego urodził się Michał Drzymała

Chłop z Wielkopolski. W 1904 r. na kupionej od Niemca działce we wsi Podgradowice (obecnie Drzymałowo) chciał zbudować dom. Władze niemieckie nie wydały zgody, więc zakupił wóz cyrkowy. Dostał nakaz usunięcia wozu-domu, gdyż uważano, że stojący co najmniej 24 godziny wóz musi mieć zgodę na budowę. Wóz był zatem codziennie przesuwany o kilka centymetrów. Ostatecznie wóz został usunięty. Zamieszkał zatem w ziemiance, którą także mu zburzono. Kupił inną działkę z domem. W II RP mieszkał w latach 1928-37 we wsi Grabówno niedaleko Miasteczka Krajeńskiego, gdzie zmarł 25.04.1937 r.

014-09-2010 r. – zmarł Mieczysław Huchla ps. „Wilbik”

Urodził się 29.12.1920 r. Podczas okupacji hitlerowskiej żołnierz ZWZ-AK. 3.07.1944 r. aresztowany przez gestapo, odbity przez grupę bojową Kedywu. Od września 1944 r. dowódca Placówki AK, następnie Delegatury Sił Zbrojnych. Wiosną 1945 r., zagrożony aresztowaniem, wyjechał do Krakowa. W latach 1945-48 w szeregach WiN. 28.07.1948 r. skazany na 7 lat więzienia. W listopadzie 1948 r. przewieziony do aresztu PUBP w Rzeszowie. 6.11.1948 r. podczas ucieczki ciężko ranny. 8.07.1949 r. skazany na dodatkowe 5 lat więzienia. Po wyjściu na wolność w 1955 r. wyjechał do Wrocławiax`

15-09-1948 r. – na śmierć został skazany mjr Hieronim Dekutowski ps. „Zapora”

Urodził się 24.09.1918 r. w Dzikowie. We wrześniu 1939 r. wyjechał do Lwowa, gdzie ochotniczo wstąpił do wojska. Internowany na Węgrzech, uciekł do Francji. Po jej klęsce ewakuował się do Wielkiej Brytanii, zgłosił chęć do pracy. Zrzucony do Polski 17.11.1943 r., był w oddziale „Podkowy” na Zamojszczyźnie. W styczniu 1944 r. został szefem Kedywu inspektoratów Lublin i Puławy. Brał udział w akcji „Burza”. W sierpniu 1944 r. ruszył na pomoc Warszawie, ale nie przekroczył Wisły. Od stycznia 1945 r. na czele oddziału samoobrony. Od lipca 1945 r. nadzorował wszystkie oddziały leśne w Inspektoracie Lublin. W październiku 1945 r. próbował uciec na Zachód. Po ogłoszeniu amnestii w lutym 1947 r. zaczął ujawniać oddziały, czego zaprzestał po aresztowaniach. 16.09.1947 r. został aresztowany w Nysie. Skatowany podczas śledztwa. Zamordowany w więzieniu w Warszawie 07.03.1949 r. 23.05.1994 r. wyrok unieważniono. Odznaczony Krzyżem Walecznych, Medalem Wojska, Krzyżem Orderu Virtuti Militari, Krzyżem WiN Krzyżem AK, Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski.

16-09-1913 r. – w Niemczech urodził się Franciszek Jaskulski ps. „Zagończyk”

Ochotnik w obronie Warszawy w 68 pp. Dostał się niewoli, skąd zbiegł w październiku. Czynny w konspiracji w Wielkopolsce. W 1942 r. uciekł na Lubelszczyznę. Był zastępcą ppor. Mariana Sikory. Walczył także z oddziałami AL. W okresie „Burzy” w ramach 2 kompanii 15. pp walczył z Niemcami o Kurów i Końskowolę. W sierpniu 1944 r. szedł na pomoc Warszawie. 3.11.1944 r. aresztowany w Lublinie i 08.01.1945 r. skazany na śmierć. 26.01.1945 r. wyrok zamieniono na 10 lat więzienia. Uciekł z więzienia we Wronkach. Powrócił na Lubelszczyznę; nawiązał kontakt z kpt. Marianem Bernaciakiem ps. „Orlik”. Otrzymał rozkaz zorganizowania struktur WiN na Kielecczyźnie. 26.07.1946 r. w Jedlni-Letnisko, po zdradzie bliskiego współpracownika, został aresztowany. 17.01.1947 r. Wojskowy Sąd Rejonowy w Kielcach skazał go na śmierć. Zamordowany został 19.02.1947 r. 06.12.1991 r. wyrok został unieważniony. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski.

16-09-1920 r. – urodził się por. Franciszek Cieślak ps. „Szatan”

Ochotnik w wojnie obronnej w 1939 r. od 1940 r. w obozie jenieckim Pilau, skąd zbiegł pod koniec 1942 r. Od 1945 r. żołnierz ROAK. Od lata 1946 r. w NZW. Uczestnik wielu akcji. Ciężko ranny 24.11.1946 r. i aresztowany na polu bitwy. Skazany na karę śmierci, zamienioną później na dożywocie. Zwolniony w 1956 r. powrócił do konspiracji. Zorganizował młodzieżową organizację konspiracyjną, za co został skazany na 5 lat więzienia. W 1964 r. zorganizował kolejną grupę antykomunistyczną, za co został ponownie aresztowany i 20.12.1965 r. skazany na karę 12 lat więzienia. Zwolniony w 1972 r. Zmarł 3.02.1996 r.

16-09- -1992 r. – sąd w Rzeszowie unieważnił wyrok skazujący Karola Kosteckiego ps. „Kis”

Urodził się 27.02.1917 r. Po kapitulacji w 1939 r. trafił do niewoli. Uciekł w styczniu 1940 r. Aresztowany przez NKWD i osadzony we Lwowie. Po wyjściu na wolność w październiku 1940 r. nawiązał współpracę z ZWZ we Lwowie. Przeniósł się do Warszawy. Tworzył struktury konspiracyjne. Uczestniczył w akcji „Burza”. Aresztowany 07.01.1947 r. przez UB. 29.07.1947 r. skazany na 6-krotną karę śmierci, zamienioną na mocy amnestii na 15 lat więzienia. 16.08.1957 r. zwolniony z więzienia. W 1992 r. Sąd w Rzeszowie unieważnił wyrok z 1947 r. Zmarł 14.01.1998 r.

16-09-2003 r. – zmarł kpt. Zbigniew Kulesza ps. „Grawicz”

Od 1944 r. członek NSZ. Od 1945 r. członek NZW. Po wkroczeniu wojsk sowieckich pozostał w konspiracji. Przeprowadził dużo akcji. Ujawnił się podczas amnestii w kwietniu 1947 r. Został aresztowany w listopadzie 1947 r. i skazany na dożywocie. Zwolniony 19.12.1956 r. Odznaczony Krzyżem Narodowego Czynu Zbrojnego.

17-09-1913 r. – urodził się Władysław Musialik ps. „Bolesław”

Przed wybuchem II Wojny Światowej służył w 4 pp leg. w Kielcach. Po powrocie z kampanii wrześniowej zorganizował w Zawierciu pierwszą grupę konspiracyjną. Po powstaniu ZWZ stanął na czele kompanii dywersyjno-szturmowej. W latach 1943-44 przeprowadził wiele akcji na wojskowe magazyny żywności i odzieży oraz przerwanie rozpoczętej przez Niemców akcji przesiedleńczej. Część jego oddziału uczestniczyła w akcji „Burza”. 08.12.1945 r. wpadł w pułapkę, która zakończyła się krwawą bitwą. Zmarł 01.02.1996 r.

17-09-1944 r. - rozpoczyna się operacja powietrznodesantowa o kryptonimie Market Garden,

W operacji po stronie aliantów brała udział 1 Samodzielna Brygada Spadochronowa pod dowództwem gen. Stanisława Sosabowskiego Urodził się w ubogiej rodzinie ze Stanisławowa w 1892 r. Od 1909 r. w Polskich Drużynach Strzeleckich. W 1910 r. studiował w Akademii Handlowej w Krakowie. W I wojnie w armii austriackiej. Wykładowca Wyższej Szkoły Wojennej. Podczas kampanii wrześniowej 1939 r. – dowódca 21 Pułku Piechoty „Dzieci Warszawy”. Bronił Warszawy. Uciekł z niewoli i wstąpił do Służby Zwycięstwu Polski. Kurier ze Lwowa do Naczelnego Wodza. Po upadku Francji w Wielkiej Brytanii. Inicjator jednostki powietrzno-desantowej - 1 Samodzielnej Brygady Spadochronowej. Zakładał lądowanie w Polsce w momencie powstania. We wrześniu 1944 r. walczył pod Arnhem w operacji „Market-Garden”. Po wojnie był robotnikiem w fabryce silników. Zmarł w 1967 r. w Anglii. Pochowany w Warszawie

17-09-1949 r. – na śmierć skazany został Marian Olejniczak

Urodził się 18.04.1926 r. Od 1942 r. łącznik AK. W 1945 r. przez 5 miesięcy więziony przez UB. Brał udział w wielu akcjach grupy dywersyjnej S. Kamińskiego ps. „Młota”. W kwietniu 1949 r. ostrzeżony przed zasadzką UB, zbiegł. W wyniku pościgu aresztowany 15.04.1949 r. w Inowrocławiu. Skazany na karę śmierci. Zamordowany 30.12.1949 r. Urodził się 18.04.1926 r. Od 1942 r. łącznik AK. W 1945 r. przez 5 miesięcy więziony przez UB. Brał udział w wielu akcjach grupy dywersyjnej S. Kamińskiego ps. „Młota”. W kwietniu 1949 r. ostrzeżony przed zasadzką UB, zbiegł. W wyniku pościgu aresztowany 15.04.1949 r. w Inowrocławiu. Skazany na karę śmierci. Zamordowany 30.12.1949 r.

18-09-1939 r. - rozpoczęła się pierwsza bitwa pod Tomaszowem Lubelskim

W operacjij brały udział połączone Armie „Lublin” i „Kraków” dowodzone przez gen. Tadeusza Piskora Urodził się 1 lutego 1889 r. w Borze niedaleko Ostrowca Świętokrzyskiego. Student Politechniki w Liege i we Lwowie. Działacz niepodległościowy. W 1913 r. komendant szkoły podoficerskiej. Walczył w I Brygadzie. Internowany w Beniaminowie. Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej. W kampanii wrześniowej dowódca Armii „Lublin”. Od 20 września do 30 kwietnia 1945 r. w obozach jenieckich. Następnie wyjechał do Londynu. Aktywny w organizacjach emigracyjnych. Zmarł 22.03.1951 r. Jego prochy 23.09.1990 r. przeniesiono na cmentarz w Tomaszowie Lubelskim.

19-09-1944 r. – Karol Łoniewski ps. „Lew” został osadzony w obozie Modlin

Urodził się 04.11.1925 r. w Nadarzynie. W okresie okupacji niemieckiej należał do AK. W czasie Powstania Warszawskiego został odznaczony Krzyżem Walecznych, za przeniesienie meldunku z oblężonego Śródmieścia na Pragę i przepłynięcie Wisły wpław. Osadzony w obozie Modlin, gdzie przebywał do Bożego Narodzenia. Zbiegł z obozu. Od 1945 r. żołnierz oddziału „Smreka”. Od sierpnia 1947 r. należał do grupy „Orlicza”. Aresztowany 18.02.1948 r. Skazany przez Rejonowy Sąd Wojskowy w Kielcach na karę śmierci 31.07.1948 r. Zamordowany 24.09.1948 r. w Lasach Chęcińskich.

19-09-1950 r. – aresztowany został Adolf Netzel ps. „Korzeń”

Urodził się 19.08.1913 r. Od 1928 r. w ZHP. Brał udział w obronie Warszawy w 1939 r. Od października 1939 r. członek „Szarych Szeregów”. Od 1942 r. członek siatki wywiadowczej „Ingara”. 15.10.1945 r. ujawnił się przed Komisją Likwidacyjną. Aresztowany i skazany na 12 lat więzienia i 4 lata pozbawienia praw publicznych oraz przepadek mienia. Zwolniony w 1955 r. Inwigilowany przez SB. Zmarł 19.09.1983 r. w Warszawie. Odznaczony Krzyżem Partyzanckim, Medalem Wolności i Zwycięstwa, Medalem za Warszawę i Odznaką Grunwaldu.

20-09-1939 r. – do niewoli niemieckiej dostał się Marian Pluciński ps. „Mścisław”

Urodził się 10.05.1912 r. Brał udział w wojnie obronnej. Dostał się do niewoli niemieckiej, skąd uciekł. Rozpoczął pracę konspiracyjną w ZWZ w Wilnie. Od marca 1944 r. w V Wileńskiej Brygadzie AK. Od sierpnia 1944 r. dowodził partyzanckim oddziałem samoobrony. Po rozwiązaniu oddziału wyjechał do Białegostoku. Uczestniczył w wielu akcjach. 21.04.1946 r. aresztowany w wyniku donosu. Skazany 25.06.1946 r. na karę śmierci. Zamordowany 28.06.1946 r.

21-09-1912 r. – urodził się kpt. Jan Dubaniowski ps. „Salwa”

Walczył w wojnie obronnej 1939 r. Od 1942 r. działał w AK. Latem 1944 r. wstąpił do oddziału partyzanckiego. Od czerwca 1945 r. był komendantem Obwodu Bocheńskiego NSZ. Odniósł wiele zwycięstw z grupami operacyjnymi UB i KBW. Podczas amnestii 1947 r. rozwiązał działalność i ujawnił się. UB żądało od niego podjęcia współpracy, grożąc więzieniem. Powrócił do konspiracji. Zginął 27.09.1947 r. w starciu z grupą operacyjną UB-MO.

21-09-1946 r. – na 5 lat więzienia skazany został Zdzisław Christa ps. „Mamut”

Urodził się 25.04.1925 r. Od 1941 r. w konspiracji. W lipcu 1944 r. uczestniczył w operacji „Ostra Brama”. Wywieziony do Kaługi, pracował niewolniczo. Wrócił do Polski 07.01.1946 r. Wstąpił do V Brygady Wileńskiej AK. Aresztowany 27.04.1946 r. Skazany na 5 lat więzienia. Wyszedł na skutek amnestii 12.03.1947 r. Od lat 60. aktywny animator życia kombatanckiego. Zmarł 29.03.2004 r. Odznaczony Medalem WP, Krzyżem Walecznych i Krzyżem AK.

21-09-1964 r. - w Rzymie zmarł Józef Gawlina, generał dywizji Wojska Polskiego

Urodził się 18.11.1892 r. w Strzybniku, biskup polowy Wojska Polskiego, „Biskup Tułacz”. Zgodnie z jego wolą został pochowany na cmentarzu wojskowym na Monte Cassino.

22-09-1902 r. – w Zawadzie Starej urodził się kpt. Władysław Molenda ps. „Grab”

Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej w 1920 r. Po 1939 r. zastępca komendanta obwodu kozienickiego Batalionów Chłopskich, później AK. Po wkroczeniu Armii Czerwonej w styczniu 1945 r., dowodził jednym z największych oddziałów podziemia niepodległościowego na ziemi radomskiej. Wiosną 1945 r. oddziały pod jego dowództwem opanowały Garbatkę, Kozienice i Pionki. W czerwcu 1945 r. ujawnił swój oddział i wyjechał na Ziemie Odzyskane. Później był inwigilowany przez UB i SB. Zmarł w 1992 r.

22-09-1944 r. – na teren Polski został zrzucony płk Przemysław Nakoniecznikoff-Klukowski ps. „Błyskawica”

Urodził się 13.06.1896 r. Walczył w wojnie polsko-bolszewickiej. Uczestnik kampanii wrześniowej. Po rozbiciu jego dywizji trafił do niewoli niemieckiej. 20.04.1940 r. uciekł z obozu jenieckiego. Przedostał się na Bliski Wschód, gdzie wstąpił do oddziałów polskich. 29.03.1944 r. wstąpił do AK. Został zrzucony jako cichociemny na terytorium Polski. Po rozwiązaniu AK pozostał w konspiracji. Aresztowany 20.04.1945 r. Usiłowano go wykorzystać w procesie gen. Okulickiego. Więziony w sowieckich łagrach powrócił do Polski latem 1955 r. Zmarł 17.08.1957 r. w Krakowie.

23-09-1979 r. – na cmentarz w Tomaszowie Lubelskim przeniesiono prochy gen. Tadeusza Piskora

Urodził się 1.02.1889 r. w Borze niedaleko Ostrowca Świętokrzyskiego. Student Politechniki w Liege i we Lwowie. Działacz niepodległościowy. W 1913 r. komendant szkoły podoficerskiej. Walczył w I Brygadzie. Internowany w Beniaminowie. Uczestnik wojny polsko-bolszewickiej. W kampanii wrześniowej dowódca Armii „Lublin”. Od 20.09 do 30.04.1945 r. w obozach jenieckich. Następnie wyjechał do Londynu. Aktywny w organizacjach emigracyjnych. Zmarł 22.03.1951 r. w Londynie

24-09-1919 r. – urodził się por. Mieczysław Wądolny ps. „Granit”

W czasie okupacji niemieckiej wstąpił do Oddziału Specjalnego Ludowej Straży Bezpieczeństwa. Po wkroczeniu armii sowieckiej, w lutym 1945 r., wstąpił do MO. Później zorganizował oddział partyzancki. W 1946 r. jego oddział należał do najaktywniejszych jednostek podziemia niepodległościowego w woj. krakowskim. W 1946 r. podporządkował się dowództwu Armii Polskiej w Kraju. 14.01.1947 r. został otoczony przez grupę operacyjną UB-KBW. Nie chcąc się poddać, rozerwał się granatem.

24-09-1948 r. – W lesie koło Zgórska zamordowany został por. Aleksander Życiński ps. „Wilczur”

Urodził się w Warszawie 16.07.1926 r. W 1940 r. nawiązał kontakt z ugrupowaniem Jana Piwnika ps. „Ponury”. Od lipca 1944 r. w oddziale płk Antoniego Szackiego-Dąbrowskiego ps. „Bohun”. W grudniu 1944 r. złapany w ulicznej łapance i wysłany do obozu pracy do Niemiec, skąd uciekł do PSZ na Zachodzie. Po przeszkoleniu w maju 1945 r. ląduje na Słowacji i przedostaje się na Kielecczyznę. Aresztowany 26.07.1945 r. w okolicach Buska Zdroju, skazany na 7 lat więzienia i osadzony we Wronkach. Po zwolnieniu w 1947 r. wraca do Suchedniowa, gdzie tworzy struktury WiN. 7.05.1948 r. ponownie aresztowany. 31.07.1948 r. skazany na trzykrotną karę śmierci. 24.09.1948 r. zostaje zamordowany w lesie koło Zgórska. Ciała nigdy nie znaleziono. Pośmiertnie odznaczony Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski

24-09-2010 r. – Władysław Bielecki ps. „Mikołaj” został pośmiertnie odznaczony Krzyżem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polsk

Urodził się 26.04.1927 r. W 1944 r. wstąpił do AK. Uczestniczył w wielu akcjach na UB. Od 1948 r. ukrywał się wraz z ojcem. Był w kontakcie z WiN. Po aresztowaniu i zamordowaniu ojca nadal się ukrywał. Zorganizował 25 akcji przeciwko komunistom. 04.01.1952 r. aresztowany prze UB z Lipna. Skazany na 15 lat więzienia. Wyrok skazujący na śmierć zapadł 14.06.1952 r. Zamordowany 24.10.1952 r.

26-09-1948 r. – aresztowany został Stefan Bronarski ps. „Liść”

26-09-1948 r. – aresztowany został Stefan Bronarski ps. „Liść”

26-09-2007 r. – zmarł Marian Warda ps. „Polakowski”

Urodził się w 1912 r. Walczył w wojnie obronnej 1939 r. W latach 1940-42 oficer łączności Obwodu ZWZ Puławy. W okresie 1942-44 dowodził stałym oddziałem leśnym na Zamojszczyźnie. Dowodził akcją na obóz bezpieki w Błudku. Aresztowany 03.08.1946 r. Skazany na 10 lat więzienia 15.03.1947 r. Wyszedł na wolność 03.08.1953 r.

27-09-1939 r. – do niewoli sowieckiej trafił Zygmunt Szendzielarz ps. „Łupaszka”

Urodził się 03.12.1910 r. w Stryju. W 1939 r. walczył w Wileńskiej Brygadzie Kawalerii. Uciekł z niewoli sowieckiej. W 1940 r. rozpoczął działalność konspiracyjną. W 1943 r. został skierowany do oddziału partyzanckiego „Kmicica”, który został rozbity przez sowiecką partyzantkę. Z niedobitków oddziału zorganizował V Wileńską Brygadę AK. Została ona częściowo rozbrojona przez Armię Czerwoną w Puszczy Grodzieńskiej 23.07.1944 r. Aresztowany 30.06.1948 r. w Osielcu. 02.11.1950 r. skazany na śmierć wyrokiem Wojskowego Sądu Rejonowego w Warszawie. Zamordowany w więzieniu 08.02.1951 r. Odznaczony Krzyżem Virtuti Militari kl. V; pośmiertnie Krzyżem Wielkim Orderu Odrodzenia Polski

27-09-1947 r. – aresztowany został Bolesław Monne ps. „Konrad”

Urodził się w Mostach 02.03.1912 r. Od 1942 r. należał do AK. Od 1944 r. działał w komórce legalizacyjnej w ramach lwowskiej siatki „Nie”. W 1945 r. ewakuował się do Krakowa, a następnie do Wrocławia. W latach 1946-47 działał w komórce legalizacyjnej eksterytorialnego Okręgu Lwów AK – WiN. Udostępnił swoje mieszkanie działaczom konspiracyjnym. Poddany brutalnemu śledztwu, torturowany. 08.11.1947 r. znaleziono go powieszonego w pojedynczej celi. Przez dłuższy czas nie chciano wydać zwłok rodzinie.

27-09-1949 r. – na dożywocie skazany został Kazimierz Chmielewski ps. „Rekin”

Urodził się 23.08.1925 r. W konspiracji od 14.08.1940 r. Od 1942 r. łącznik AK. Aresztowany przez NKWD, uciekł w maju 1945 r. i dołączył do V Wileńskiej Brygady AK. Od połowy kwietnia 1946 r. działał na Lubelszczyźnie i Podlasiu. 28.04.1946 r. został ciężko ranny. Ujawnił się 10.03.1947 r. w Katowicach. Został aresztowany 03.12.1948 r. skazany w procesie pokazowym na dożywocie. W wyniku rewizji prokuratora sądzony ponownie w Białymstoku i 11.01.1950 r. skazany na śmierć. Zamordowany 01.04.1950 r.

28-09-1956 r. – por. Stefan Kobos ps. „Wrzos” skazany został na dożywocie

Urodził się 27.11.1900 r. Uczestnik kampanii wrześniowej. W konspiracji od grudnia 1939 r. Walczył z UPA. Po rozwiązaniu AK pozostał w konspiracji w ramach WiN. W maju 1947 r. wyznaczony na komendanta Samodzielnego Obwodu WiN Tomaszów Lubelski. Aresztowany 21.01.1956 r. Skazany na karę dożywotniego więzienia, którą na mocy amnestii zmieniono na 15 lat więzienia. Zwolniony 11.12.1968 r. ze względu na zły stan zdrowia. Zmarł 24.07.1976 r. w Opolu.

28-09-1972 r. - w Anglii zmarł gen. Władysław Langner

W kampanii wrześniowej dowódca obrony Lwowa, podjął decyzję o poddaniu miasta. Od 1940 r. przebywał w Wielkiej Brytanii, gdzie dowodził 3 Brygadą Strzelców w I Korpusie na terenie Szkocji, a od 1941 r. Brygadą Szkolną. Był członkiem Wojskowego Trybunału Orzekającego. Od 1943 r. pracował w Sztabie Inspektora Wyszkolenia Wojska w Anglii.

29-09-1906 r. – urodził się por. Franciszek Krawczykowski ps. „Adamczyk”

Od 1941 r. w konspiracji. Od 1943 r. pełnił służbę w Centrali Służby Wywiadowczej Dowództwa NSZ. W 1944 r. został mianowany szefem Oddziału II Okręgu Częstochowa NSZ. Od 1945 r. pełnił funkcję szefa II Wydziału Okręgu Poznań NSZ. Aresztowany 16.07.1945 r. Skazany na 10 lat więzienia. Karę zamieniono na 5 lat. Zwolniony w marcu 1947 r. Ponownie aresztowany w maju 1949 r. Skazany 12.07.1951 r. na karę śmierci. Zamordowany 01.07.1952 r.

29-09-1907 r. – urodził się gen. Bolesław Ostrowski ps. „Nieczuja”

Brał udział w wojnie obronnej 1939 . Od października 1939 r. współtwórca i komendant Lwowskiej Organizacji Wojskowej. Od 1941 r. w Krakowie. Organizował m.in. kursy oficerskie. Ujawnił się w październiku 1945 r. Aresztowany 29.07.1949 r. Skazany na karę śmierci 30.05.1953 r., zamienioną na dożywocie. Z więzienia wyszedł jesienią 1956 r. Zmarł w Elblągu 13.07.2008 r. Odznaczony m.in. Krzyżem Virtuti Militari kl. V. Krzyżem Walecznych, Złotym Krzyżem Zasługi z Mieczami, Krzyżem AK.

30-09-1911 r. - urodził się Hieronim Rogiński ps. „Róg”

Służył zawodowo w WP. Od 1943 r. w NSZ. Po wkroczeniu Sowietów pozostał w konspiracji. Na początku września 1947 r. odszedł z oddziału. Aresztowany 08.03.1948 r., zbiegł i powrócił do konspiracji. Do wiosny 1952 r. przeprowadził wiele akcji. 18.04.1952 r. podczas obławy zorganizowanej przez grupę operacyjną UB i MO popełnił samobójstwo.

30-09-1946 r. – na śmierć skazany został Ludwik Augustyniak ps. „Cygan”

Urodził się 07.12.1898 r. Uczestnik Powstania Wielkopolskiego. Zawodowy żołnierz. W 1939 r. brał udział w bitwie nad Bzurą. Aresztowany przez gestapo w kwietniu 1940 r. i osadzony w obozie. Uwolniony dzięki staraniom rodziny. W 1942 r. podjął działalność konspiracyjną w AK w Bydgoszczy. W lutym 1945 r. aresztowany przez NKWD, zbiegł z transportu. W czerwcu 1945 r. podjął pracę w Miejskiej Komendzie MO w Bydgoszczy. 16.04.1946 r. ponownie aresztowany przez UB. Skazany na śmierć. Zamordowany 27.11.1946 r. 19.07.1991 r. Sąd Wojewódzki w Bydgoszczy odmówił jego rehabilitacji.

30-09-1946 r. – skazany na śmierć został Florian Dutkiewicz ps. „Wiktor”

Urodził się 19.03.1900 r. Przed II Wojną Światową podoficer WP. Brał udział w wojnie obronnej 1939 r. Wstąpił do AK w 1942 r. W lutym 1945 r. podjął pracę oficera w Rejonowej Komendzie Uzupełnień. 23.02.1945 r. aresztowany przez NKWD i przekazany przez Rosjan pod Sąd Polowy Armii Czerwonej w Jastrowiu. Udało mu się przekazać akowcom informacje o aresztowaniu. Natychmiast zorganizowano akcję odbicia więźniów. Po ucieczce ukrywał się kilka miesięcy. 16.04.1946 r. aresztowany w Bydgoszczy przez UB. Zamordowany 27.11.1946 r.

30-09-1955 r. – aresztowany został Józef Cieśla ps. „Sokół”

Urodził się 09.06.1917 r. W 1940 r. zaprzysiężony do ZWZ. W 1942 r. nawiązał kontakt z konspiracją ruchu ludowego. Po wejściu Armii Czerwonej prowadził działania dywersyjne. 27.08.1945 r. został ciężko ranny. Zagrożony aresztowaniem przeniósł się do Gliwic. Aresztowany przez UB. Został skazany na karę śmierci 23.04.1956 r. Wyrok zamieniono na 15 lat więzienia 17.09.1956 r. Zmarł w więzieniu 14.11.1969 r.

30-09-1975 r. – zmarł Franciszek Przysiężniak ps. „Ojciec Jan”

Urodził się we wrześniu 1909 r. Od marca 1939 r. w Wojsku Polskim. Podjął działalność konspiracyjną. Po aresztowaniu przez Niemców został odbity. Po wkroczeniu Armii Czerwonej był poszukiwany przez NKWD i UB. Zagrożony aresztowaniem przeniósł się na Pomorze. W maju 1946 r. został aresztowany przez UB i skazany na 4 lata więzienia. Powtórnie aresztowany we wrześniu 1948 r. i skazany na 8 lat więzienia. Wyszedł w 1954 r.